Dahi rus şairi Sergey Yeseninin poeziyası Azərbaycan dilində şair Zaur Rəxşanın tərcüməsində

*   *   *

Мне осталась одна забава:
 Пальцы в рот — и веселый свист.
 Прокатилась  дурная слава,
 Что похабник я и скандалист.

Ах! какая смешная потеря!
 Много в жизни смешных потерь.
 Стыдно мне, что я в бога верил.
 Горько мне, что не верю теперь.

Золотые, далекие дали!
 Все сжигает житейская мреть.
 И похабничал я и скандалил
 Для того, чтобы ярче гореть.

Дар поэта — ласкать и карябать,
 Роковая на нем печать.
 Розу белую с черною жабой
 Я хотел на земле повенчать.

Пусть не сладились, пусть не сбылись
 Эти помыслы розовых дней.
 Но коль черти в душе гнездились —
 Значит, ангелы жили в ней.

Вот за это веселие мути,
 Отправляясь с ней в край иной,
 Я хочу при последней минуте
 Попросить тех, кто будет со мной, —

Чтоб за все за грехи мои тяжкие,
 За неверие в благодать
 Положили меня в русской рубашке
 Под иконами умирать.

1923

*   *   *

Barmaqlar ağızda –şən fitim artıq,

Etməli olduğum son əyləncədir.

Çünki çox davakar olmağım mənim,

Ucuz şöhrətimi məhv edib gedir.

Həyatda çox gülünc itgilər olur,

Ən gülünc itkisə, utanmağdı tək

Allaha bir zaman inandığımçun,

İndisə inam yox, ağrayır ürək..

Dünyəvi ölümtək içim yandırır,

Heçə üflədiyim qızıl keçmişim.

Ulduztək parlayıb ucalmaq üçün,

Qalmaqal, kobudluq oldu tək işim.

Şair təbində var şıltaqlıq etmək,

Durduqca üstündə ölümcül möhür.

Qara qurbağayla ağ qızılgülün,

Nigahın istədim kəsim bir dövür.

Xəyal aləminin gözəllikləri,

Qoy gərçək olmasın, yaddı o burda.

Qurubsa ruhumda şeytanlar yuva

Demək ki, mələklər yaşayıb orda.

Onunçun belə bir kirli libasda,

Gülərək gedirəm başqa diyara.

Son anımda, fəqət istərdim ki mən

Söyləyim mənimlə gələn dostlara, –

Etdiyim hər böyük günaha görə,

Hər lütfə inamsız olduğum üçün

Qoysunlar tabuta Rus köynəyində,

İkonlar altında öləcəyim gün

2024

Сукин сын

Снова выплыли годы из мрака
 И шумят, как ромашковый луг.
 Мне припомнилась нынче собака,
 Что была моей юности друг.

Нынче юность моя отшумела,
 Как подгнивший под окнами клен,
 Но припомнил я девушку в белом,
 Для которой был пес почтальон.

Не у всякого есть свой близкий,
 Но она мне как песня была,
 Потому что мои записки
 Из ошейника пса не брала.

Никогда она их не читала,
 И мой почерк ей был незнаком,
 Но о чем-то подолгу мечтала
 У калины за желтым прудом.

Я страдал… Я хотел ответа…
 Не дождался… уехал… И вот
 Через годы… известным поэтом
 Снова здесь, у родимых ворот.

Та собака давно околела,
 Но в ту ж масть, что с отливом в синь,
 С лаем ливисто ошалелым
 Меня встрел молодой ее сын.

Мать честная! И как же схожи!
 Снова выплыла боль души.
 С этой болью я будто моложе,
 И хоть снова записки пиши.

Рад послушать я песню былую,
 Но не лай ты! Не лай! Не лай!
 Хочешь, пес, я тебя поцелую
 За пробуженный в сердце май?

Поцелую, прижмусь к тебе телом
 И, как друга, введу тебя в дом…
 Да, мне нравилась девушка в белом,
 Но теперь я люблю в голубом.

1924

Küçük

Sıx çiçəklər kimi səs-küy salaraq,

Yenə illər qaranlıqdan boylandı,

Gəncliyimdə mənə yaxın dost olan,

Həmin o it xəyalımda canlandı.
 

İllər ötüb, gedib artıq gəncliyim,

Əldən düşən qoca, çürük ağactək.

Yadımdadır, ağ libaslı bir qıza,

Məktublarım daşıyardı o köpək.

Hər kəsənin olmur yaxın bir kəsi,
 Mənim üçün o bir nəğmə kimiydi.

Həmin itin çünki boyun bağından,

Məktubumu götürməyən biriydi.

O heç vaxtı oxumazdı onları,
 Yazım isə ona tamam yad idi.

Sarı göldə tikanlı kol dibində

Fəqət nəsə xeyli arzu edərdi.

Əzabdaydım, ondan cavab istədim…

Gözləmədim… çıxıb getdim… sonunda
 İllər sonra… çox tanınmış şairtək,

Yenə durdum doğma qapı yanında.

Əlbəttə ki, çoxdan ölmüş həmin it,

Amma eyni rəngdə, mavi çalarla
 Qarşıladı məni onun gənc oğlu

Hürüşündə həmin coşqun qərarla.
 

Aman Allah, necə ona oxşayır,

Üzə çıxdı yenə ruhun ağrısı.
 Bu ağrıyla sanki gəncəm yenidən,
 Könül istər məktub yaza doğrusu.

Xoşdur mənə köhnə mahnı dinləmək,
 Bircə hürmə, hürmə daha, nə olar!

İstəyirsən, öpüm səni, ay itcik,

Oyatdığın üçün məndə xoş bahar.

Səni öpüp bədənimə sıxaram,
 Bir dost kimi apararam evimə.

Hə, xoş idi ağ geyimli qız mənə
 Göy geyimli indi sahib sevgimə. 

2026

Sergey Yeseninə məktub

Məndən salam olsun sənə, ey dahi sənətkar,

Aləmdə öz əşarı ilə daim olan var.

Səntək elə şair bu cahana daha gəlməz,

Taki nə qədər vardısa dünya adın ölməz.

Misralarının hər biri bir ləli-cəvahir,

Bircə oxunuşla eləyir hər kəsə təsir.

Amma səni dövlət həmişə istədi sıxsın,

Xaincəsinə boş yerə sıxmaq ilə yıxsın.

Çünki sənin hər bəndin əsas yurd ilə bağlı,

Millət isə bu səndəki həssas dilə bağlı.

Bunlarsa sovet dövlətinə sərf eləmirdi,

Onlar sənə heç xoş yaşamaq da diləmirdi.

Ol ağlı dayazlar səni zindanlara atdı,

Haqsız yerə onlar sənə min zülmü yaşatdı.

Lakin yenə də sınmadın, öz bildiyin etdin,

Azadlığa doğru aparan yol ilə getdin.

Bu yolda da çox qalmaqalın qurbanı oldun,

Heç düşmədin, aşiqlərinin heyranı oldun.

Amma ölümün, şaira, əfsanəyə döndü,

Hər kəs bu ölüm haqda da min fikrə büründü.

Rəxşan səni sevməkdə olanlar ilə birdir,

Hər dəm deyir, ölmündə sovetlərdi müqəssir.

Müəllif: Zaur Rəxşan

Bir cavab yazın

Sizin e-poçt ünvanınız dərc edilməyəcəkdir. Gərəkli sahələr * ilə işarələnmişdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.